Bà Gina Haspel, quyền giám đốc CIA tham gia viên điều trần trước Thiện vượng Mỹ hôm 9.5.2018. Photo Courtesy: Reuters Bà Gina Haspel, người được ông Trump đề cử vào chức Giám đốc CIA, đã xuất hiện trong buổi điều trần trước Ủy ban tình báo Thượng viện về chuyện dùng cực hình tra tấn khi thẩm vấn tù nhân tổ chức Al Qaeda.
Suốt phiên điều trần mở dài hơn hai giờ trong ngày 9.5, bà Gina Haspel, vốn là phó giám đốc CIA, liên tục bị chất vấn về vai trò của bà trong việc CIA sử dụng kỹ thuật tra tấn khắc nghiệt (như trấn nước tù nhân) hơn 10 năm trước dưới thời Tổng thống George W. Bush. Bà cũng bị tra vấn về việc hủy những băng video ghi lại phương cách này.
Trả lời câu hỏi của TNS Mark Warner, phó chủ tịch Ủy ban tình báo Thượng viện, bà Haspel từ chối xác nhận có giám sát việc trấn nước tù nhân và khẳng định mình không xuất hiện trong video.
Tại phiên điều trần, các Thượng nghị sĩ liên tục đưa ra câu hỏi: “Bà có cho rằng kế hoạch thẩm vấn sau sự kiện “11.9” là phi đạo đức”. Người từng giữ cương vị phó giám đốc Cục tình báo Trung ương Mỹ, bà Haspel chỉ nói rằng, sau sự kiện tấn công khủng bố 11.9, kế hoạch thẩm vấn của CIA là hợp pháp, bà không ủng hộ tái áp dụng công cụ thẩm vấn này. “Tôi cho rằng, chúng ta cần áp dụng các tiêu chuẩn đạo đức cao hơn, CIA nên tập trung nhiệm vụ vào việc thu thập, phân tích tình báo, công tác thẩm vấn trao cho Bộ quốc phòng vầ Cục điều tra liên bang”.
Bà cũng phủ nhận việc hủy băng nhằm che giấu việc tra tấn tù nhân và giải thích rằng mối de dọa bị tiết lộ danh tính của các điệp viên là nguyên nhân chính của việc hủy các băng ghi hình quá trình thẩm vấn.
Tại buổi điều trần, bà Haspel cam kết nếu trở thành giám đốc CIA, bà sẽ không bao giờ cho tái diễn chương trình thẩm vấn khắc nghiệt đã từng xảy ra và sẽ từ chối thi hành những yêu cầu không phù hợp về mặt đạo đức của Tổng thống.
Bà Gina khẳng định: “Tôi sẽ không bao giờ, mãi mãi không bao giờ đưa CIA trở lại chương trình thẩm vấn khắc nghiệt. Trước hết vì CIA phải tuân thủ pháp luật, chúng tôi tuân thủ pháp luật trước đây và hiện nay,… tôi sẽ không bao giờ đặt một nhân viên CIA nào vào nguy hiểm bằng cách yêu cầu họ thực hiện những nhiệm vụ nguy hiểm và gây tranh cãi”.
Bà khẳng định ngày nay, nước Mỹ đã có khung chính sách và pháp lý chặt chẽ và rõ ràng để giám sát việc giam giữ và thẩm vấn và CIA ủng hộ tuyệt đối tuân thủ.
Được biết, Ủy ban tình báo Thượng viện Mỹ gồm có 51 thành viên đảng Cộng hòa và 49 thành viên đảng Dân chủ. Hiện tại, thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa Rande Paul và John McCain tuyên bố rằng họ sẽ bỏ phiếu chống đối với Haspel. Do đó, bà Haspel cần giành thêm một số phiếu ủng hộ từ phía thượng nghĩ sĩ đảng Dân chủ. Hiện mới chỉ có 1 thượng nghị sĩ đảng Dân chủ tuyên bố ủng hộ. Sau khi phiêu điều trần kết thúc, các thượng nghị sĩ sẽ tiến hành bỏ phiếu thông qua.
Năm 2002, khi CIA xây dựng nhà tù đầu tiên ở nước ngoài tại Thái Lan, Haspel là người chịu trách nhiệm chính ở đây với nhiệm vụ thẩm vấn các nghi phạm khủng bố al- Quaeda bị bắt giữ. Năm 2005, CIA triển khai kế hoạch tiêu hủy các băng video ghi lại cảnh ngược đãi tù nhân và Haspel là người phụ trách công việc này. CIA giải thích rằng, bà chỉ là người thi hành mệnh lệnh.
Tổng hợp