San Jose – Cộng đồng người Việt tại Bắc California vừa tiễn đưa hai nhân vật tiêu biểu của văn hóa, truyền thông và hoạt động cộng đồng: cựu Đại tá Quân lực Việt Nam Cộng Hòa, nhà văn Giao Chỉ – Vũ Văn Lộc – qua đời ngày 29/11/2025, và nhà báo Nguyễn Xuân Nam, giám đốc hệ thống truyền thông Cali Today, qua đời chỉ ba tuần sau đó, ngày 18/12/2025. Sự ra đi của họ để lại niềm tiếc thương sâu sắc, đồng thời nhấn mạnh tầm ảnh hưởng lâu dài mà hai người đã đóng góp cho cộng đồng Việt hải ngoại tại San Jose.

Cựu Đại tá Vũ Văn Lộc: Nhà văn, Giám đốc Việt Museum

Sinh ra trong bối cảnh chiến tranh Việt Nam, cựu Đại tá Vũ Văn Lộc đã từng phục vụ trong Quân lực Việt Nam Cộng Hòa và trải qua những ngày tháng u ám khi miền Nam thất thủ năm 1975. Sau khi rời quê hương, ông định cư tại San Jose, nơi ông tiếp tục sứ mệnh phục vụ cộng đồng người Việt tị nạn.

Ông là đồng sáng lập IRCC (Immigrant Resettlement and Cultural Center), một tổ chức thiện nguyện giúp đỡ đồng hương hòa nhập vào xã hội Mỹ. Ông cũng là người khởi xướng và quản trị việc thành lập Viện Bảo Tàng Thuyền Nhân và Việt Nam Cộng Hòa (Việt Museum), nơi lưu giữ hàng trăm di vật quý, ghi lại hành trình vượt biển tìm tự do của thuyền nhân, cũng như lịch sử Quân lực Việt Nam Cộng Hòa. Mục tiêu của ông là truyền lại cho các thế hệ mai sau sự hiểu biết về cội nguồn và những hy sinh của cha ông.

Trong hơn 40 năm, ông Lộc cùng các cộng sự tổ chức triển lãm giáo dục, tiếp đón học sinh, sinh viên, các nhà nghiên cứu, quan chức thành phố và liên bang. Ông còn sáng lập Dân Sinh Media, thực hiện hàng trăm video tài liệu lịch sử kết hợp âm nhạc, phát hành rộng rãi trong cộng đồng và quốc tế. Nhiều đóng góp cá nhân của ông, bao gồm việc bán nhà để đầu tư cho Việt Museum, cho thấy sự tận tâm và sẵn sàng hy sinh vì cộng đồng.

Dù tuổi cao và đối mặt xung đột nội bộ, ông vẫn giữ vững tinh thần phục vụ và bảo đảm minh bạch tài chính. Tang lễ ông tại San Jose có sự tham dự đông đảo của hội đoàn, quan chức và cộng đồng, với linh cữu phủ lá cờ Việt Nam Cộng Hòa tại Việt Museum và nghĩa trang Los Gatos Memorial Park, biểu hiện lòng kính trọng sâu sắc đối với một đời người gắn bó với cộng đồng và lịch sử Việt.

Cựu Đại tá Vũ Văn Lộc hưởng thọ 92 tuổi.

Nguyễn Xuân Nam: Nhà báo, Giám đốc hệ thống truyền thông Cali Today

Chỉ ba tuần sau, cộng đồng San Jose lại bàng hoàng trước sự ra đi của nhà báo Nguyễn Xuân Nam (sinh ngày 1/1/1955 tại Ninh Hòa, Khánh Hòa, Việt Nam), người sáng lập và điều hành hệ thống Cali Today, bao gồm báo giấy, báo điện tử và truyền hình Việt Nam Cali Today. Trong hơn 40 năm, ông trở thành biểu tượng của báo chí Việt Nam tự do tại hải ngoại, đồng thời là tiếng nói cộng đồng không mệt mỏi.

Từ những ngày đầu định cư, ông chọn làm báo như sứ mệnh, tạo ra diễn đàn phản ánh sinh hoạt cộng đồng, thời sự Việt Nam và quốc tế, đồng thời bảo vệ tiếng nói người Việt tị nạn. Ông nổi tiếng với phong cách thẳng thắn, tôn trọng sự thật và lẽ phải, luôn để độc giả và khán thính giả tự đánh giá cuối cùng.

Hơn 10 năm qua, sau cơn nhồi máu cơ tim nghiêm trọng, ông phải sống chung với di chứng nặng nề, sử dụng xe lăn và lọc máu nhiều lần mỗi tuần. Tuy nhiên, ông vẫn duy trì lịch làm việc dày đặc: viết bài, thực hiện phỏng vấn, dẫn chương trình radio và truyền hình. Bệnh tật không làm ông rời xa cộng đồng; ngược lại, ông tiếp tục hỗ trợ các sinh hoạt văn hóa, lịch sử, bảo tồn giá trị Việt Nam Cộng Hòa, lên tiếng cho nạn nhân thảm họa Formosa, và quảng bá chương trình “Hành Trình 50 Năm Viễn Xứ và Tri Ân – VIETNAMERICA: The Musical”.

Ông Nguyễn Xuân Nam ra đi thanh thản, để lại di sản truyền thông đồ sộ với hàng ngàn bài báo, chương trình radio – truyền hình, và tinh thần làm báo không khuất phục, tiếp tục sống cùng cộng đồng. Tên tuổi ông gắn liền với một giai đoạn hình thành và phát triển của báo chí Việt Nam hải ngoại.

Ông Nguyễn Xuân Nam hưởng thọ 70 tuổi.

Tình bạn và hợp tác trong cộng đồng

Không chỉ là những nhân vật xuất sắc trong lĩnh vực riêng, Vũ Văn Lộc và Nguyễn Xuân Nam còn là những người bạn vong niên, đồng hành trong nhiều hoạt động cộng đồng. Cả hai cùng hỗ trợ các chương trình giáo dục, văn hóa, bảo tồn lịch sử và giúp đỡ đồng hương người Việt định cư tại San Jose. Sự hợp tác giữa nhà báo và nhà văn – một người xây dựng hạ tầng văn hóa, một người xây dựng nền tảng truyền thông – đã góp phần làm sống dậy tiếng nói và ký ức của cộng đồng Việt tại Bắc California.

Sự ra đi của họ trong vòng chưa đầy một tháng khiến cộng đồng bàng hoàng, đồng thời nhấn mạnh vai trò không thể thay thế của những nhân vật cống hiến trọn đời cho văn hóa, truyền thông và xã hội người Việt hải ngoại. Di sản của họ – từ Việt Museum đến Cali Today – sẽ tiếp tục được thế hệ trẻ duy trì, bảo đảm rằng ký ức, lịch sử và tiếng nói người Việt nơi đất khách không bao giờ bị lãng quên.

Lời vĩnh biệt

Tang lễ của cựu Đại tá Vũ Văn Lộc và nhà báo Nguyễn Xuân Nam đều chứng kiến sự hiện diện đông đảo của cộng đồng, các hội đoàn, các vị dân cử và đồng nghiệp, biểu hiện lòng kính trọng và biết ơn. Nhờ nỗ lực và tâm huyết của họ, nhiều giá trị văn hóa, lịch sử, và thông tin độc lập của cộng đồng người Việt tại San Jose được bảo tồn và phát triển.

Hai con người, mỗi người với cách riêng, đã để lại dấu ấn về tinh thần phục vụ, cống hiến và tình yêu với cộng đồng, là tấm gương cho thế hệ mai sau noi theo. Trong nỗi tiếc thương ấy, cộng đồng San Jose và người Việt hải ngoại sẽ nhớ đến họ – hai trái tim đã dành cả đời mình cho tiếng nói, lịch sử và văn hóa Việt Nam nơi đất khách.