Sussan Ley (trái) và Angus Taylor. Photo: 9News’ screenshot Đảng Tự do Liên bang sẽ họp đảng lúc 9 giờ sáng thứ Sáu ngày mai (13/2) tại Canberra để bỏ phiếu về chức vụ thủ lãnh, sau khi một cuộc “leadership spill” (bỏ phiếu thủ lãnh) chính thức được yêu cầu. Hai nhân vật tranh chức là đương kim lãnh tụ đối lập Sussan Ley và cựu phát ngôn viên quốc phòng đối lập Angus Taylor.
Diễn biến dồn dập trong 48 giờ qua đã đẩy nội bộ đảng vào tình thế căng thẳng. Hôm qua, ông Taylor từ chức khỏi hàng ngũ frontbench (hàng ghế trước) và công khai rút lại sự ủng hộ đối với bà Ley, mở đường cho cuộc thách thức lãnh đạo. Ông tuyên bố đảng đang ở “vị thế tệ nhất kể từ khi thành lập năm 1944” và cho rằng đã đến lúc phải thay đổi nếu không muốn rơi vào vòng xoáy suy thoái.
Sáng nay, nhiều dân biểu và thượng nghị sĩ cao cấp đồng loạt rời khỏi nội các đối lập để ủng hộ ông Taylor. Trong số đó có James Paterson, Jonathon Duniam, Claire Chandler, Matt O’Sullivan, Phil Thompson và Leah Blyth. Thượng nghị sĩ Paterson gọi đây là “khoảnh khắc thay đổi hoặc chết”, cảnh báo nếu xu hướng sụt giảm thăm dò tiếp diễn thì “sẽ không còn gì cho Đảng Tự do trước kỳ bầu cử tới”. Ông ca ngợi Taylor là “bộ óc chính sách thông minh nhất trong nội các đối lập”.
Về phía mình, ông Taylor khẳng định đảng đã “lạc hướng” và cần một sự lãnh đạo mạnh mẽ, dứt khoát để lấy lại niềm tin cử tri. Tuy nhiên, ông chưa đưa ra định hướng chính sách cụ thể mới, ngoài thông điệp phải tái thiết và giành lại sự ủng hộ đã mất.
Bà Sussan Ley đến nay chưa chính thức bình luận về thách thức này. Một số đồng minh cho rằng bà chưa có “cơ hội công bằng” để chứng tỏ năng lực lãnh đạo trong chín tháng qua. Tuy nhiên, các con số thăm dò đang gây áp lực nặng nề: Newspoll mới nhất cho thấy phiếu sơ cấp của Liên đảng chỉ còn 18%, trong đó riêng Đảng Tự do ở mức 15%, tụt sau cả One Nation. Chỉ số tín nhiệm cá nhân của bà Ley cũng ở mức âm sâu.
Về tương quan lực lượng, các nguồn tin cho biết số phiếu ủng hộ hai bên đang sít sao. Dù có nhận định ông Taylor “có đủ số”, nhưng không phe nào hoàn toàn chắc thắng. Một số dân biểu như Tim Wilson hay Dave Sharma vẫn chưa công khai đứng về bên nào, cho rằng thay đổi lãnh đạo thôi chưa đủ nếu đảng không điều chỉnh đường hướng và thông điệp.
Cuộc khủng hoảng hiện nay diễn ra sau một giai đoạn đầy sóng gió, bao gồm rạn nứt với đảng Quốc gia và lo ngại One Nation vượt mặt trong các cuộc thăm dò. Dù kết quả bỏ phiếu ra sao, nhiều tiếng nói trong đảng kêu gọi chấm dứt đấu đá nội bộ để tập trung xây dựng chính sách và giành lại niềm tin cử tri.
Sáng thứ Sáu sẽ quyết định liệu bà Ley tiếp tục lãnh đạo phe đối lập, hay Đảng Tự do bước sang một chương mới dưới sự dẫn dắt của Angus Taylor.