Angus Taylor (trái) và Jane Hume. ABC News’ and SkyNews’ screenshots Đảng Tự do Liên bang sáng Thứ Sáu hôm nay đã chính thức thay đổi ban lãnh đạo, khi ông Angus Taylor đánh bại đương kim lãnh tụ đối lập Sussan Ley với tỷ lệ phiếu 34–17 trong cuộc họp đảng (partyroom) tại Quốc hội ở Canberra. Ngay sau đó, Thượng nghị sĩ Jane Hume được bầu làm phó lãnh tụ với 30 phiếu, vượt qua Ted O’Brien (20 phiếu) và một phiếu bất hợp lệ.
Chiến thắng với cách biệt lớn hơn dự đoán đưa ông Taylor trở thành lãnh tụ thứ 17 của Đảng Tự do Liên bang, chỉ chín tháng sau khi bà Ley lên nắm quyền sau thất bại nặng nề của Liên đảng trong cuộc bầu cử 2025. Trước đó, các dân biểu đã biểu quyết thông qua kiến nghị “spill”, mở đường cho cuộc bầu phiếu chính thức giữa hai ứng viên.
Trong thông điệp vận động trước giờ bỏ phiếu, ông Taylor cam kết trở lại với “chiến lược bảo thủ căn bản”, nhấn mạnh tự do kinh tế và lập trường mạnh mẽ hơn về các vấn đề văn hóa, nhằm đối phó với đảng Lao động và sự trỗi dậy của One Nation. Ông từng giữ vai trò bộ trưởng năng lượng và phát ngôn nhân tài chính đối lập, song cũng đối mặt với nhiều chỉ trích từ phía chính phủ về thành tích kinh tế và vai trò trong chiến dịch bầu cử 2025.
Ngay sau kết quả, cựu Thủ tướng Tony Abbott tuyên bố cuộc bầu cử tới “vẫn có thể thắng” dưới sự lãnh đạo của ông Taylor, kêu gọi toàn đảng đoàn kết để xây dựng chính sách mạnh hơn về năng lượng và di trú. Dân biểu Dan Tehan, người thất bại trong cuộc đua phó lãnh tụ, xác nhận đã bỏ phiếu thay đổi lãnh đạo và cho rằng đây là quyết định “đúng đắn và danh dự” sau nhiều tháng khó khăn.
Ở vị trí phó lãnh tụ, bà Jane Hume nổi lên từ cuộc bỏ phiếu nhiều vòng. Ở vòng đầu, bà dẫn đầu với 20 phiếu; đến vòng hai vượt lên trước Ted O’Brien; và ở vòng quyết định giành chiến thắng 30–20. Trước đó, bà từng công khai nhận định “điều gì đó phải thay đổi”, dù vẫn ghi nhận bà Ley là người tận tụy và chăm chỉ.
Bà Sussan Ley rời phòng họp trong vòng vây những người ủng hộ và dự kiến sẽ phát biểu sau đó. Ngay sau đó, có đồn đoán về tương lai chính trị của bà, nhưng chưa có xác nhận chính thức.
Phía chính phủ Lao động nhanh chóng phản công. Bộ trưởng Ngân khố Jim Chalmers chỉ trích ông Taylor là người “không có uy tín về kinh tế”, trong khi đảng Lao động lập tức tung quảng cáo xem ông là “chỉ thêm một lãnh đạo Tự do nữa”.
Cuộc thay đổi lãnh đạo đánh dấu một bước ngoặt quan trọng đối với Đảng Tự do sau giai đoạn sụt giảm thăm dò và chia rẽ nội bộ. Thách thức trước mắt của ông Angus Taylor và bà Jane Hume là hàn gắn đảng, định hình lại thông điệp và thuyết phục cử tri rằng Liên đảng có thể trở lại như một đối trọng đáng tin cậy trước kỳ bầu cử kế tiếp.
Mất ghế thủ lãnh, bà Sussan Ley rời chính trường
Cập nhật: Vài giờ sau cuộc họp của đảng, bà Sussan Ley đã gây ra một cuộc bầu cử bổ sung có khả năng gây tổn hại sau khi từ chức khỏi quốc hội sau thất bại trong cuộc tranh cử chức lãnh đạo trước dân biểu bảo thủ Angus Taylor tại cuộc họp đảng sáng nay.
Cuộc bầu cử bổ sung tại khu vực bầu cử Farrer dự kiến sẽ là cuộc đua 4 chiều giữa Đảng Tự do, Đảng Quốc gia, Đảng One Nation và một ứng cử viên được Climate-200 ủng hộ.
Cuộc bầu cử bổ sung tại đơn vị Farrer hiện do bà Ley nắm giữ sẽ là sự đánh giá lớn đầu tiên ở cấp liên bang đối với chiến lược mới của ông Taylor và nỗ lực của bà Pauline Hanson nhằm thay thế Liên minh cầm quyền.
“Tôi muốn bày tỏ lòng biết ơn đối với Đảng Tự do mà tôi đã thuộc về và yêu mến trong hơn nửa cuộc đời trưởng thành của mình, đối với các thành viên trong đảng đã bầu tôi làm lãnh đạo của họ chín tháng trước,” bà nói.
Trước tin hoàn toàn rời khỏi chính trường của bà Ley, Bà Pauline Hanson của đảng One Nation viết trên mạng:
“Tôi muốn chúc bà Sussan Ley mọi điều tốt đẹp nhất trong tương lai ngoài chính trường.
9 chiến thắng và 25 năm trong chính trường là minh chứng cho sự kiên cường của bà trong môi trường đầy thách thức này.
Đảng One Nation sẽ tranh cử trong cuộc bầu cử bổ sung tại Farrer với một ứng cử viên mạnh mẽ đại diện cho khu vực nông thôn NSW, khu vực nông thôn và người hiểu rõ các vấn đề về lưu vực sông Murray Darling và nguồn nước.
Các cộng đồng nông thôn của chúng ta từ lâu đã bị cả hai đảng lớn lãng quên và đang phải gánh chịu hậu quả của chính sách Net Zero, giá điện tăng cao, thiếu nhà ở và dịch vụ, vấn đề nhập cư và sự tàn phá đất nông nghiệp màu mỡ bởi các chính sách tập trung vào thành phố”.