Căng thẳng giữa Hoa Kỳ và Iran đang leo thang mạnh mẽ dù các cuộc đàm phán vẫn tiếp diễn tại Geneva. Trong động thái được xem là phô trương sức mạnh quân sự lớn nhất của Washington tại Trung Đông trong nhiều thập niên, Mỹ đã điều 12 chiến đấu cơ tàng hình F-22 Raptor – loại tiêm kích hiện đại nhất và bị cấm xuất khẩu để bảo vệ công nghệ – tới một căn cứ ở Israel.

Theo các nguồn tin quân sự, ngoài F-22, Mỹ còn tăng cường máy bay tiếp nhiên liệu trên không, máy bay vận tải và triển khai hai hàng không mẫu hạm là USS Abraham Lincoln và USS Gerald R. Ford cùng nhiều tàu chiến khác tới khu vực. Tổng cộng ít nhất 16 tàu hải quân Mỹ đang được tập trung, cùng hàng trăm chiến đấu cơ và máy bay yểm trợ – lực lượng được so sánh với quy mô chiến dịch Desert Fox năm 1998 nhằm vào Iraq.

Giới phân tích tại Israel nhận định việc điều động F-22 mang ý nghĩa chiến lược rõ rệt. Loại máy bay này có khả năng tàng hình trước radar, thích hợp cho các cuộc không kích chính xác nhằm vào mục tiêu then chốt. Theo chuyên gia Raz Zimmt của Viện Nghiên cứu An ninh Quốc gia (INSS) tại Tel Aviv, động thái này nhằm gây sức ép tối đa để buộc Tehran nhượng bộ trên bàn đàm phán, đồng thời giúp Tổng thống Donald Trump có “không gian linh hoạt” nếu quyết định tiến hành một cuộc tấn công – từ giới hạn đến quy mô lớn.

Phía Israel lo ngại một thỏa thuận vội vàng với Iran có thể không chấm dứt hoàn toàn chương trình hạt nhân và năng lực tên lửa đạn đạo của Tehran. Trong khi đó, Iran cũng tổ chức tập trận hải quân và phóng thử tên lửa, máy bay không người lái dọc bờ biển, phát tín hiệu sẵn sàng đối phó.

Bầu không khí tại Iran được mô tả là đầy bất an. Sau nhiều năm chịu cấm vận, cộng thêm các đợt trấn áp biểu tình đẫm máu gần đây và cuộc xung đột ngắn ngày với Israel hồi tháng 6, người dân lo ngại một cuộc chiến với Mỹ có thể bùng nổ và vượt xa mức độ tàn khốc của cuộc chiến Iran–Iraq thập niên 1980.

Trước nguy cơ xung đột quân sự, Bộ Ngoại giao và Thương mại Úc (DFAT) đã phát cảnh báo khẩn qua hệ thống Smartraveller, yêu cầu thân nhân của các viên chức Úc đang công tác tại Israel và Lebanon rời đi. Công dân Úc đang có mặt tại hai nước này được khuyến cáo “nên cân nhắc rời đi khi các chuyến bay thương mại vẫn còn hoạt động”.

DFAT nhấn mạnh tình hình an ninh Trung Đông “khó lường”, nguy cơ xung đột quân sự vẫn cao và các cuộc giao tranh có thể dẫn tới đóng cửa không phận, hủy chuyến bay và gián đoạn nghiêm trọng việc di chuyển. Nếu chiến sự bùng phát, khả năng di tản sẽ rất hạn chế.

Khuyến cáo tương tự cũng được ban hành đối với Lebanon. Trong khi đó, thân nhân viên chức Úc tại Jordan, Qatar và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất được đề nghị hồi hương tự nguyện.

Những diễn biến quân sự dồn dập của Mỹ cùng phản ứng từ Iran khiến khu vực Trung Đông đứng trước ngã rẽ quan trọng: hoặc đạt được một thỏa thuận ngoại giao vào phút chót, hoặc trượt vào một cuộc xung đột có thể làm rung chuyển toàn khu vực và ảnh hưởng sâu rộng đến công dân nước ngoài, trong đó có người Úc.