Một thông tin được báo Tuổi Trẻ đăng tải ngày 31-3 đã nhanh chóng thu hút sự quan tâm và cả hoài nghi của dư luận: Công đoàn đang thương lượng với doanh nghiệp để công nhân được dành ít nhất một ngày làm việc có hưởng nguyên lương nhằm tham gia học tập chính trị, tư tưởng và pháp luật. Theo chương trình Thời sự Trong tuần của tvtsonline.com.au  phát hình Thứ Tư ngày 1/4/2026,  thoạt nghe, nhiều người tưởng đây là một tin “Cá Tháng Tư” (Poisson d’Avril/ Fool’s April) tức chuyện đùa, gạt cho vui, nhưng thực tế lại là chủ trương chính thức vừa được triển khai.

Cụ thể, tại hội nghị quán triệt chỉ thị 58 của Ban Bí thư, Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam nhấn mạnh vai trò nòng cốt của tổ chức Công đoàn trong việc đẩy mạnh tuyên truyền, giáo dục chính trị, tư tưởng, pháp luật cho công nhân trong “tình hình mới”. Chủ tịch Tổng liên đoàn, ông Nguyễn Anh Tuấn, cho rằng cần đổi mới cách thức truyền thông, tăng tính tương tác và tận dụng mạng xã hội để nội dung trở nên gần gũi hơn với người lao động. Một trong những điểm đáng chú ý là đề xuất mỗi năm dành ít nhất 8 giờ làm việc (tương đương một ngày) có hưởng lương để công nhân tham gia các hoạt động này.

Theo lập luận của Công đoàn, việc nâng cao nhận thức chính trị và hiểu biết pháp luật sẽ giúp người lao động tuân thủ quy định tốt hơn, làm việc chuyên cần hơn, qua đó doanh nghiệp cũng được hưởng lợi. Tuy nhiên, TVTSONLINE  đưa ra bình luận mang tính phê phán, cho rằng thay vì tập trung nâng cao tay nghề, năng suất lao động, việc dành thời gian làm việc có lương để học chính trị là điều “chỉ xảy ra dưới kỷ nguyên vươn mình của Tô Lâm”.

Minh họa một phiên tòa quân sự.  Ảnh và chú thích: TTO

Cũng trong cùng thời điểm, một đề xuất khác từ Bộ Tư pháp tiếp tục gây chú ý không kém. Theo dự thảo nghị quyết trình Quốc hội, Việt Nam sẽ thí điểm chế định “luật sư công”, trong đó cho phép cả sĩ quan công an, quân đội, cũng như cán bộ, công chức, viên chức đủ điều kiện có thể được cấp chứng chỉ hành nghề luật sư để thực hiện nhiệm vụ pháp lý cho Nhà nước.

Theo nội dung dự thảo, luật sư công sẽ đại diện, tư vấn và tham gia tố tụng nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan nhà nước ở cả trung ương lẫn địa phương. Phạm vi hoạt động bao gồm xử lý tranh chấp trong nước và quốc tế, tư vấn các dự án kinh tế – xã hội, cũng như tham gia giải quyết các vụ khiếu nại, tố cáo phức tạp. Đáng chú ý, lực lượng này sẽ được hưởng chế độ đãi ngộ tương đương hoặc cao hơn một số vị trí công chức hiện hành, bao gồm lương, phụ cấp và các khoản hỗ trợ khác.

Việc thí điểm sẽ được triển khai tại 8 bộ, ngành lớn như Bộ Công an, Bộ Quốc phòng, Bộ Tài chính… cùng với 10 tỉnh, thành phố có hoạt động kinh tế sôi động và tiềm ẩn nhiều tranh chấp pháp lý.

Tuy nhiên, theo bình luận của TVTS ONLINE, đề xuất này đặt ra nhiều câu hỏi về tính độc lập của nghề luật sư. Khi sĩ quan công an hoặc quân đội đồng thời đóng vai trò luật sư đại diện cho Nhà nước, ranh giới giữa cơ quan thực thi pháp luật và người bảo vệ quyền lợi pháp lý có thể trở nên mờ nhạt. TVTS ONLINE  nhận định đây là “chuyện chỉ xảy ra ở chế độ CSVN”.

Hai chính sách, một về giáo dục chính trị cho công nhân và một về mô hình luật sư công, tuy thuộc hai lĩnh vực khác nhau nhưng đều phản ánh xu hướng tăng cường vai trò của hệ thống chính trị trong đời sống lao động và pháp lý.

Trong khi phía cơ quan thẩm quyền nhấn mạnh mục tiêu nâng cao hiệu quả quản lý và ý thức tuân thủ, thì những ý kiến phản biện lại cho rằng các đề xuất này đặt ra nhiều vấn đề cần được thảo luận sâu hơn về tính hợp lý và tác động thực tiễn.