Chưa bao giờ (Hội) Cộng đồng Người Việt Tự do Tiểu bang Victoria có một cuộc khủng hoảng trầm trọng như hiện nay, báo hiệu sự tan rã không thể hàn gắn của một cộng đồng tị nạn được xây dựng từ năm 1976 do những người vượt biên tị nạn đích thực, bị bách hại theo định nghĩa của Cao ủy Tị nạn LHQ chứ không phải vì kinh tế, hay vì kiếm bơ thừa sữa cặn của tư bản như CSVN một thời mạ lị họ.

Vì lý tưởng của buổi ban đầu…

Chính vì lý tưởng tự do mà tại Úc mới thành hình một cộng đồng có tên gọi là Cộng đồng Người Việt Tự do.  Cộng đồng được lập ra nhằm tương trợ nhau về mặt xã hội như giúp những người mới đến gặp khó khăn trong nhiều lãnh vực kể cả pháp lý, giúp tìm công ăn việc làm. Bên cạnh đó, vào các  thập niên 1970, 1980 và đầu thập niên 1990 khi cộng sản đàn áp tôn giáo, các phong trào dân chủ, Cộng đồng là tổ chức vận động chính phủ liên bang làm áp lực với Hà Nội.

Cộng đồng tiểu bang và liên bang tổ chức những cuộc biểu tình có từ vài ngàn đến cả chục ngàn người tham dự khi các lãnh đạo cộng sản như Nguyễn Cơ Thạch, Võ Văn Kiệt, Đỗ Mười đến Úc,  hay biểu tình đòi Đài Truyền hình SBS dẹp chương trình tiếp vận của Hà Nội.  Điều đó khẳng định Cộng đồng là một tổ chức tuy có làm công tác xã hội, nhưng mục tiêu  để hội thành hình và tồn tại, là chính trị.

…Nhưng sắp biến thể

Từ năm 1987, vì nhu cầu tồn tại và có phương tiện để giúp đồng hương, Cộng đồng đã đăng bạ như là một hội đoàn với Consumer Affairs Victoria (CAV) và sau đó với Autralian Charities and Not-for-profits Commission (ACNC) để có thể xin funding và được miễn thuế. Mặc dầu CAV yêu cầu phải có danh sách hội viên nhưng đa số không đồng ý để Cộng đồng mang danh đại diện cho tất cả mọi người tị nạn. Vả lại chẳng mấy ai muốn ghi danh hay đóng niên liễm. Vì  Nội quy 2024 cho bất cứ công dân Úc gốc Việt cư ngụ tại Victoria đều là hội viên và có quyền bầu cử nên bây giờ mới có vấn đề! Phải cần đến tòa phân xử nếu có ai đó kiện.

Hiện nay một số người, hội đoàn muốn kết nối, lan tỏa, kéo tất cả người Việt lại với nhau, kể cả những người không muốn làm chính trị, chỉ làm văn hóa, xã hội vì dễ xin funding, có thể từ vài ngàn lên đến hàng chục triệu mỗi năm. Thực tế cho thấy có nhóm xã hội đã dùng funding của chính phủ để ảnh hưởng lên Cộng đồng qua  việc ủng hộ tiền trong các lễ lạc, và đứng về phía khi có tranh giành phe phái.

Nhưng đáng ngại nhất là song song với việc nhờ tòa phân xử, hai phe ủng hộ Chủ tịch tự xưng Thúy Đặng và Chủ tịch lưu nhiệm Nguyễn Quang Duy viết bài chỉ trích hay mạ lỵ nhau liên miên. Thậm chí có người làm ở một cơ quan xã hội to lớn cũng nhảy vào vòng chiến giành quyền lực, răn đe ông Duy trên mạng.

Nhóm ủng hộ bà Chủ tịch tự xưng Thúy Đặng biểu tình chống Chủ tịch lưu nhiệm Nguyễn Quang Duy tổ chức Tết Trung thu cho trẻ em tại Footscray. Thư ký tự xưng Phạm Văn Lộc viết comment ủng hộ biểu tình chống ông Duy tại Tết Trung thu. Hình: TVTS

Nhóm ủng hộ bà Thúy không những to tiếng trong các buổi Tết Trung thu do ông Duy tổ chức mà họ còn vu cáo mang tính mạ lỵ hay tấn công bạo lực với nhà báo (xem bằng chứng photo và video trên TVTS).

Một lời khuyên cho ông Duy và bà Thúy:

1/ Phải sớm tổ chức ghi danh hội viên. Một hội đoàn mà không có hội viên là sai, dù ngụy biện như thế nào.

2/ Yêu cầu hòa giải bằng cách phải bàn giao NGAY,  thì nên kiên nhẫn chờ tòa xử.

Dùng đám đông, to tiếng, gây cản trở sinh hoạt hội đoàn, đe dọa, dùng bạo lực hay huyênh hoang xin được nhiều tiền để kiện, không thể khuất phục đối thủ trong một xã hội như Úc. Chỉ làm xấu mặt người Việt (tị nạn CS) và cộng sản VN cười hả hê.

(Trích xã luận etvts.com.au phát hành Thứ Tư 7/10/2026)