Các nghị sĩ Cộng hòa đồng loạt lên tiếng sau khi Bạch Ốc đột ngột tuyên bố áp thuế thép và nhôm với Gia Nã Đại, Mexico và Liên minh châu Âu (EU).

Cụ thể đài CNN dẫn lời Chủ tịch Hạ viện Paul Ryan cho hay: “Tôi không đồng tình với quyết định này. Có những cách tốt hơn để hỗ trợ người lao động và người tiêu dùng ở Mỹ. Tôi dự định sẽ tiếp tục làm việc với Tổng thống về những lựa chọn tốt hơn”.

Còn một thượng nghị sĩ giấu tên thì phàn nàn: “Tôi không thích chiến tranh thương mại. Không có kẻ thắng trong cuộc chiến này và nó khiến tôi sợ hãi”.

Thượng nghị sĩ Kevin Brady giải thích: “Khi nói đến giao dịch thép và nhôm không công bằng, Mexico, Gia Nã Đại và châu Âu không phải vấn đề, mà là Trung Quốc. Hành động này khiến những người lao động và gia đình Mỹ gặp rủi ro, bởi công việc của họ phụ thuộc vào các sản phẩm thương mại công bằng từ các đối tác thương mại quan trọng đó”.

Về phần mình, Tổng thống Donald Trump quyết giữ nguyên lập trường về thuế quan, thể hiện qua thông điệp “Thương mại công bằng” mà ông đăng trên Twitter hôm 31.5, với lý do là ông đang theo đuổi mối quan hệ “thương mại có đi có lại”.

Điều đáng nói là quyết định này của chính quyền Trump được đưa ra đột ngột đến mức các nghị sĩ đảng Cộng hòa sau ngày 30,5 mới nhận được thông tin. Bạch Ốc cũng chỉ thông báo với quốc hội sau khi đã đưa ra quyết định.

Về phần mình, EU, Mexico và Gia Nã Đại đã lập tức công bố các biện pháp trả đũa nhắm vào hàng tỉ Mỹ kim hàng hoá của Mỹ.

Theo đó, Chủ tịch Uỷ ban châu Âu Jean-Claude Juncker cho biết EU sẽ triển khai chính sách thuế đã tiết lộ từ trước đối với số hàng hoá trị giá 7.5 tỉ Mỹ kim của Washington. Ngoài ra, EU cũng sẽ kiện lên Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO). “Mỹ khiến chúng tôi không còn lựa chọn nào khác” – ông Juncker nói.

EU cho biết biện pháp trả đũa, bao gồm mức thuế 25% đánh lên các mặt hàng biểu tượng của Mỹ như bơ đậu phộng, thuốc lá, xe máy…, có thể được triển khai sớm nhất vào 20.6.

Ngoại trưởng Gia Nã Đại Chrystia Freeland cũng vạch ra các chính sách trả đũa Mỹ như đánh thuế lên hàng hoá Mỹ, bao gồm mặt hàng nhôm thép, từ 10 đến 25%. Mức thuế này sẽ bao phủ lên khoảng 12.8 tỉ Mỹ kim hàng hoá của Mỹ. Bà Freeland khẳng định đây là “hành động thương mại mãnh mẽ nhất mà Gia Nã Đại từng thực hiện  trong thời hậu chiến”.

Biện pháp trả đũa của Gia Nã Đại dự kiến có hiệu lực từ 1.7 và nước này dự kiến cũng vác đơn kiện lên WTO.

Trong khi đó, Bộ Kinh tế Mexico cũng cho biết sẽ áp thuế lên thép, thịt heo, trái cây và phô mai của Mỹ.

Tổng hợp