Tổng thống Phi Luật Tân Rodrigo Duterte tin rằng quân đội và cảnh sát sẽ lật đổ ông nếu ông triển khai các lực lượng này tới biển Đông để chống lại Trung Quốc.

Hôm 6.6, Tổng thống Duterte đưa ra nhận xét về những chỉ trích gần đây đối với lập trường của ông về tranh chấp lãnh thổ ở biển Đông. Các nhà hoạt động đối lập trước đó lên án nhà lãnh đạo Phi Luật Tân “phớt lờ” hoạt động xây dựng hệ thống tên lửa của Trung Quốc trên các đảo nhân tạo phi pháp.

Trả lời với phóng viên hôm 5.6, Tổng thống Duterte nói: “Đối đầu quân sự với Trung Quốc ở thời điểm này sẽ là hành động tự sát. Tôi không sẵn sàng hy sinh mạng sống của binh sĩ và cảnh sát chỉ vì chút mạo hiểm”.

Ông Duterte nhấn mạnh: “Nếu tất cả binh sĩ của tôi chết ở đó và cả những cảnh sát đi yểm trợ họ, Phi Luật Tân sẽ gặp nguy hiểm. Ai sẽ chịu trách nhiệm? Mọi người sẽ hành quyết tôi ngay tại Luneta… Quân đội và cảnh sát sẽ lật đổ tôi”.

Thêm vào đó, nhà lãnh đạo Phi Luật Tân khẳng định ông “cực lực phản đối” Trung Quốc tiếp tục cải tạo và quân sự hóa biển Đông. “Ngay lần đầu tiên khi tôi gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, tôi đã phản đối và khăng khăng nói rằng chúng tôi sẽ khai thác dầu của mình ở đó” – Tổng thống Duterte nhấn mạnh.

Ông Duterte cũng chỉ trích những ý kiến cho rằng Manila cần có chính sách cứng rắn hơn với Bắc Kinh. “Họ không ở địa vị của tôi nên nói gì cũng rất dễ. Nếu muốn, họ có thể lên làm tổng thống trong một tháng”, ông tuyên bố.

Ông thể hiện sự ủng hộ chính sách hiện tại của Phi Luật Tân, trong đó đề xuất tham gia khai thác tài nguyên chung với Trung Quốc tại các vùng biển tranh chấp. Tổng thống Phi Luật Tân cho rằng nước này không nên từ chối đề nghị của Trung Quốc chỉ vì hai bên đang có tranh chấp, khẳng định đây sẽ là lựa chọn tốt hơn đối đầu quân sự.

Phe cánh tả Philipines gần đây lên tiếng chỉ trích Tổng thống Duterte vì không phản đối, cả về mặt ngoại giao, trước việc Trung Quốc triển khai tên lửa chống hạm và phòng không ra những đảo nhân tạo mà Bắc Kinh cải tạo phi pháp trên Biển Đông.

Nhà lãnh đạo Phi Luật Tân gặp Chủ tịch Tập Cận Bình lần đầu tiên trong chuyến thăm Bắc Kinh hồi tháng 10-2016. Tổng thống Duterte cho biết ông Tập nói với mình rằng 2 nước có thể sẽ phải đối mặt với “một số rắc rối” nếu Phi Luật Tân đề cập tới phán quyết về tranh chấp ở biển Đông.

Hôm 4.6, Bộ Ngoại giao Phi Luật Tân cho hay Manila đã tiến hành 85 hoạt động liên quan đến ngoại giao ở biển Đông nhưng không rõ có hoạt động nào nhằm vào Trung Quốc hay không.

Theo Điện Malacañang, hệ thống tên lửa mà Bắc Kinh lắp đặt trên các đảo nhân tạo không hướng về phía nước này nhưng Manila đang nghiêm túc thảo luận vấn đề. Tuy nhiên, Nghị sĩ Gary Alejano chỉ ra rằng một số tên lửa Trung Quốc có khả năng nhắm mục tiêu vào các tàu ở vùng biển Balabac, Palawan.