Tổng thống Recep Tayyip Erdogan tuyên thệ nhậm chức hôm 9.7.2018. Photo Courtesy: Reuters Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan bổ nhiệm con rể Berat Albayrak làm bộ trưởng tài chính chỉ vài tiếng sau khi nhậm chức, đồng thời cam kết xây dựng chính phủ và đất nước vững mạnh hôm 9.7.
Trong khi đó, cựu Phó Thủ tướng Mehmet Simsek, người được xem có đường lối thân thiện với thị trường trong chính phủ trước đây, bị loại khỏi nội các mới của ông Erdogan.
Theo BBC, ông Berat Albayrak, người từng giữ chức Bộ trưởng Năng lượng Thổ Nhĩ Kỳ từ năm 2015 và là con rể ông Erdogan, trở thành Bộ trưởng Tài chính của nước này bắt đầu từ ngày 9/7, sau lễ nhậm chức của cha vợ.
Tham dự lễ nhậm chức của Tổng thống Erdogan còn có Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro, Thủ tướng Nga Dmitry Medvedev và Tổng thống Sudan Omar Hassan al-Bashir nhưng thiếu vắng phần lớn lãnh đạo phương Tây.
Tổng thống Ergogan phát biểu tại dinh tổng thống ở thủ đô Ankara: “Chúng ta sẽ có một khởi đầu mới kể từ ngày hôm nay. Chúng ta đang bỏ lại phía sau hệ thống khiến đất nước trả giá nặng nề về chính trị và lâm vào tình cảnh hỗn loạn kinh tế trong quá khứ”.
Ông Erdogan chiến thắng trong cuộc bầu cử hồi tháng trước với 53% phiếu bầu, sẽ tiếp tục nắm giữ chức Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ trong 5 năm tới. Ông cam kết sẽ thúc đẩy Ankara “tiến về phía trước”.
Bắt đầu nhiệm kỳ mới, ông Erdogan đã tiến hành bổ nhiệm một số vị trí quan trọng trong chính quyền. Ông đã chỉ định ông Fuat Oktay, cựu giám đốc điều hành hãng hàng không Turkish Airlines, giữ chức Phó Tổng thống. Ông Hulusi Akar, Tổng Tham mưu trưởng quân đội, trở thành tân Bộ trưởng Quốc phòng. Ngoại trưởng Mevlut Cavusoglu vẫn giữ nguyên vị trí đứng đầu bộ ngoại giao.
Trong gần 100 năm qua, Ankara là nước cộng hòa nghị viện với quyền lực tập trung ở quốc hội. Bắt đầu từ ngày 9/7, Thổ Nhĩ Kỳ trở thành nước cộng hòa tổng thống. Kể từ nhiệm kỳ này, ông Erdogan sẽ có quyền chỉ định các bộ trưởng, phó tổng thống và có thể can thiệp vào hệ thống luật pháp.
Theo BBC, với sự thay đổi quyền lực này, ông Erdogan sẽ trở thành tổng thống có quyền tối cao khi chức vụ Thủ tướng trong bộ máy bị bãi bỏ. Đây là sự thay đổi có tính chất bước ngoặt của một hệ thống vốn đã tồn tại 95 năm qua kể từ khi nhà nước cộng hòa Thổ Nhĩ Kỳ hiện đại được thành lập.
Theo ông Erdogan, quyền lực tập trung trong tay tổng thống có vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy phát triển kinh tế, đảm bảo an ninh quốc gia, trong bối cảnh sau cuộc đảo chính bất thành hồi năm 2016 và bảo vệ Ankara khỏi những mối đe dọa từ các cuộc chiến tranh ở Nam Syria và Iraq.
Tổng hợp