Ý vốn rất tự tin về ảnh hưởng của họ đối với Liên minh châu Âu cho đến khi bị Ủy ban châu Âu (EC)  bác kế hoạch ngân sách của nước này.

Cụ thể vào hôm 24.10 Ủy ban châu Âu (EC) bác bỏ dự thảo ngân sách cho tài khóa tới của Chính phủ Ý – kế hoạch tăng mạnh chi tiêu, vi phạm các nguyên tắc của Liên minh châu Âu (EU) về ngân sách của các quốc gia thành viên. Ý hiện có hai lựa chọn là cắt giảm kế hoạch chi tiêu, hoặc chấp nhận bị EC phạt.

Quyết định được 28 ủy viên đưa ra trong cuộc họp của Ủy ban châu Âu ở Strasbourg, Pháp. Các nguồn tin cho biết, Ủy viên về các vấn đề kinh tế của EU Pierre Moscovici sẽ sớm gửi yêu cầu buộc chính quyền dân túy của Ý phải xem xét lại kế hoạch chi tiêu, đồng thời đặt cho nước này thời hạn 3 tuần để trình một dự thảo phù hợp.

“Lần đầu tiên trong lịch sử, Ủy ban châu Âu phải yêu cầu một nước thành viên phải sửa đổi kế hoạch ngân sách” – Phó Chủ tịch Ủy ban châu Âu Valdis Dombrovskis nhấn mạnh. “Chúng tôi đã không còn lựa chọn nào khác ngoài việc yêu cầu chính quyền Ý phải làm như vậy. Chúng tôi cũng nhất trí dành cho Ý tối đa 3 tuần để cung cấp kế hoạch ngân sách sửa đổi cho năm 2019.”

Tuy nhiên, câu trả lời của liên minh cầm quyền giữa đảng Phong trào 5 sao và đảng Liên đoàn tại Ý cũng gây bất ngờ khi khẳng định “sẽ không có chuyện xem xét lại kế hoạch”. Điều này cũng đồng nghĩa với việc chính phủ Ý sẽ không đưa thêm bất kỳ kế hoạch ngân sách mới nào theo yêu cầu của Ủy ban châu Âu. Đây là lần đầu tiên EC bác dự thảo ngân sách của một nước thành viên.

Căng thẳng giữa Ý và EC gần đây đã tăng cao, sau khi Rome đưa ra dự thảo ngân sách 2019, đề xuất mức thâm hụt tương đương 2,4% GDP, cao hơn nhiều so với cam kết đưa ra trước đó. Xung đột ngân sách giữa Ý và Liên minh châu Âu ngay lập tức đã trở thành câu chuyện xuất hiện trên trang nhất hầu hết các tờ báo lớn tại Ý trong ngày 24.10.

“Đối đầu toàn diện với Liên minh châu Âu” là nhan đề bài viết được in nổi bật trên trang nhất tờ La Repubblica số ra 24.10, trong đó ghi lại cảm xúc của người dân Ý sau quyết định của Ủy ban châu Âu, cũng như những tuyên bố của thủ lĩnh Phong trào 5 sao Luigi Di Maio. Vị Bộ trưởng trẻ tuổi của Ý không hề ngạc nhiên trước sự lựa chọn của Ủy ban châu Âu. Theo ông, đây không phải là lần đầu tiên vấn đề ngân sách của Ý trở thành mục tiêu chỉ trích của Liên minh châu Âu, song lại là sự lựa chọn của nhân dân.

Trong khi đó Nhật báo Il Dubbio thì nhắc lại những phát biểu của Lãnh đạo đảng Liên đoàn, đồng thời là phó Thủ tướng Ý Matteo Salvini cho rằng, Ủy ban châu Âu đang thực hiện một cuộc tấn công nhằm vào nhân dân Ý.

Tuy nhiên, vấn đề ngân sách mặt khác cũng đang cho thấy sự chia rẽ trên chính trường Ý. Trái ngược với quan điểm của các nhà lãnh đạo trong liên minh cầm quyền, Tổng thống Ý Sergio Mattarella lại không dưới 1 lần cảnh báo nguy cơ một sự đứt gánh giữa Ý và Liên minh châu Âu.

Còn Phó thủ tướng Ý Luigi Di Maio cho biết quyết định của EU không bất ngờ và Rome không thể tiếp tục những chính sách trong quá khứ nếu chi tiêu tài chính ít. Ông kêu gọi EC đối xử có tôn trọng với người dân và chính phủ Ý.

Tổng hợp