Ngày 4.11, quần đảo New Caledonia thuộc Pháp ở Thái Bình Dương tiến hành cuộc trưng cầu ý kiến cử tri về độc lập của vùng lãnh thổ này.

Cụ thể đã có khoảng 175,000 người ở New Caledonia tham gia cuộc bỏ phiếu, trong khi các cuộc thăm dò ý kiến cho thấy phần lớn người dân ủng hộ không tách khỏi Pháp.

Quần đảo New Caledonia nằm cách lục địa Pháp khoảng 18.000km. Vùng lãnh thổ này sở hữu 1/4 trữ lượng Nikel của thế giới và là một vị trí chiến lược đối với Pháp ở Thái Bình Dương.

Những người ủng hộ độc lập hôm nay lái xe dọc khu cảng của thủ đô Noumea, trong đoàn xe 20 chiếc, vẫy lá cờ Kanak và hô to “Kanaky”, là tên gọi mới của New Caledonia. Họ thúc giục những người Kanak chọn quyền tự quyết.

Một số ý kiến cho rằng nền kinh tế của New Caledonia cần được đa dạng hóa và việc này sẽ không thể trở thành hiện thực nếu không có sự hỗ trợ của Pháp.

Tuy nhiên, người bản xứ lại chiếm ít hơn 50% số cử tri và một số ủng hộ không tách khỏi Pháp, một phần vì khoản tiền 1.5 tỷ Mỹ kim mà Pháp cấp cho đảo này hàng năm. “Tôi không chắc chúng tôi có đủ số phiếu để có thể độc lập khỏi Pháp hay không”, Marc Gnipate, 62 tuổi, nói.

Hãng thông tấn Pháp AFP dẫn các kết quả thăm dò ý kiến cử tri cho thấy khoảng 63-75% cử tri New Caledonia sẽ lựa chọn không tách khỏi Pháp.

Giới quan sát lo ngại rằng cuộc trưng cầu dân ý ngày 4.11 có thể làm gia tăng căng thẳng giữa người Kanak bản xứ, những người muốn độc lập, và dân da trắng. Căng thẳng này từng dẫn tới bạo lực những năm 1980, khiến khoảng 70 người thiệt mạng. Sự kiện này cũng dẫn tới Hiệp ước Noumea, mở đường cho việc cân bằng quyền lực trong chính quyền và cuộc trưng cầu ngày 4.11.

New Caledonia còn tồn tại bất bình đẳng về các điều kiện kinh tế của người dân bản địa, dù chính quyền nỗ lực giải quyết. Nếu kết quả bỏ phiếu cho thấy người dân không muốn tách khỏi Pháp, có thể sẽ bùng phát bạo lực.

New Caledonia có gần 270,000 dân, địa điểm được coi là một trong các tiền đồn của Pháp, có vị trí chiến lược ở Thái Bình Dương. Khu vực này thuộc quyền kiểm soát của Pháp từ năm 1853, là một trong nhiều khu thuộc lãnh thổ của Pháp trên toàn cầu.

Cách lục địa Pháp khoảng 18.000 km, New Caledonia có trữ lượng niken, thành phần quan trọng của thiết bị điện tử, chiếm đến 1/4 lượng tài nguyên này trên toàn cầu. Tổng thống Pháp Emmanuel Macron dự kiến có bài phát biểu trên truyền hình sau khi có kết quả vào lúc 1200 GMT ngày 4.11.