Nghị sĩ Mỹ dự kiến một khoản ngân sách để chính phủ hoạt động đến đầu tháng 2.2019, nhưng tiếp tục nói không với yêu sách 5 tỉ USD xây tường biên giới của ông Trump.

Các nghị sĩ Dân chủ tại Hạ viện Mỹ dự định sẽ chấm dứt tình trạng đóng cửa chính phủ bằng việc thông qua một ngân sách mới vào ngày 3.1, nhưng tuyệt nhiên không có khoản tiền 5 tỉ USD cho bức tường biên giới như Tổng thống Donald Trump muốn.

Cuộc bỏ phiếu này sẽ là màn đối đầu giữa Đảng Dân chủ và những đồng minh Cộng hòa của ông Trump trên một vấn đề ông Trump rất coi trọng kể từ khi ông lên nắm quyền hồi đầu năm 2017.

Hãng tin Reuters ngày 31-12 dẫn lời các trợ lý của những Hạ nghị sĩ Dân chủ tiết lộ dự luật ngân sách mới sẽ gồm hai phần. Trong đó, ngân sách dành cho Bộ An ninh nội địa sẽ được giữ nguyên như mức hiện tại để nó có thể tiếp tục hoạt động đến hết ngày 8-2-2019.

Khoảng 1.3 tỉ USD sẽ được sử dụng để đảm bảo an ninh biên giới. Các cơ quan liên bang bị đóng cửa trong đợt này sẽ được cấp tiền đủ hoạt động đến hết ngày 30.9.2019. Triển vọng nó được thông qua tại Hạ viện là rất cao, nhưng vẫn chưa chắc chắn tại Thượng viện.

Những người Dân chủ tin rằng bằng cách đưa ra dự luật ngân sách mang tính “hai mặt”, họ có thể đặt tổng thống Trump và đảng của ông ta vào thế đối đầu, khoét sâu thêm bất đồng giữa ông Trump và các thành viên kỳ cựu trong đảng Cộng hòa.

Phe Dân chủ hy vọng rằng cách cấp ngân sách chia làm hai phần này có thể sẽ đưa Trump và các đồng minh Cộng hòa của ông vào tình huống khó khăn. Nếu họ bác bỏ dự luận cấp ngân sách cho các cơ quan không liên hệ gì với an ninh biên giới thì Đảng Cộng hòa sẽ bị xem là đang nắm giữ các cơ quan liên bang này cùng với gần 800.000 nhân viên bị ảnh hưởng làm con tin cho bức tường biên giới của ông Trump.

Phần ngân sách dành cho Bộ An ninh Nội địa, cơ quan phụ trách an ninh biên giới, trong gói ngân sách của Đảng Dân chủ dựa trên một biện pháp Thượng viện đã thông qua với sự ủng hộ phi đảng phái.

Ông Trump đã nói rằng bức tường ‘rất quan trọng’ trong việc đối phó với nạn di dân bất hợp pháp và buôn lậu ma túy. Thượng viện Mỹ hôm 21.12 đã không thể hội đủ số phiếu cần thiết để thông qua một dự luật của Hạ viện do Đảng Cộng hòa kiểm soát trong đó có chi tiền cho bức tường biên giới của ông Trump.

Ngoài ra, tổng thống Mỹ còn viết trên Twitter rằng các nghị sĩ Dân chủ có thể đưa ra một dự thảo “dễ thương như mọi khi”, cấp cho mọi thứ nhưng chẳng có gì cho an ninh biên giới, trong đó có bức tường. Trump cho rằng Mexico đã trả chi phí cho bức tường thông qua thoả thuận thương mại mới đạt được giữa ba nước gồm cả Gia Nã Đại. Tuy nhiên, cách giải thích này của ông chưa được chứng minh.

Quốc hội Mỹ nghỉ để đón năm mới và sẽ hoạt động trở lại vào ngày 3.1, trong khi Trump vẫn ở Bạch Ốc. Tổng thống Mỹ phải gác lại kế hoạch nghỉ lễ đón năm mới cùng gia đình ở Florida để giải quyết tình trạng chính phủ đóng cửa.

Tổng hợp