Sau gần chín tiếng lênh đênh giữa những dòng băng hà hùng vĩ của Glacier Bay National Park and Preserve, sáng hôm sau du thuyền Emerald Princess cập bến Ketchikan, thành phố cực nam của tiểu bang Alaska. Đây cũng là điểm dừng chân cuối cùng trên đất Mỹ trước khi con tàu vượt biển trở lại Vancouver, khép lại hải trình bảy ngày khám phá Alaska.

Nếu Juneau gây ấn tượng bằng vẻ đẹp của thủ phủ Alaska nằm giữa núi non và biển cả, Skagway đưa du khách trở về thời kỳ cơn sốt vàng Klondike, thì Ketchikan lại mang đến một sắc thái hoàn toàn khác. Thành phố nhỏ chỉ có khoảng 8,000 cư dân này được mệnh danh là “Thủ phủ cá hồi của thế giới”, đồng thời cũng là nơi lưu giữ nhiều di sản văn hóa đặc sắc nhất của các sắc dân bản địa vùng Đông Nam Alaska.

Từ cầu tàu bước xuống, khách du lịch gần như không phải đi bộ xa. Ngay trước bến luôn có tuyến xe buýt công cộng miễn phí chạy vòng quanh thành phố- free down town shuttle.

Tuyến xe rất thuận tiện đối với những hành khách chỉ có khoảng sáu tiếng lên bờ. Chỉ cần lên xe đúng chiều, xuống ở những điểm mình muốn thăm quan rồi bắt chuyến kế tiếp là có thể khám phá gần như toàn bộ khu trung tâm Ketchikan. Xe chạy một vòng trở về chỗ cũ, chỉ mất khoảng 40 phút.

Điểm dừng đầu tiên của nhiều du khách là Creek Street, khu phố gỗ nổi tiếng nằm dọc theo con suối Ketchikan Creek. Những ngôi nhà sơn đủ màu sắc được dựng trên các cọc gỗ vươn ra mặt nước tạo nên khung cảnh rất nên thơ. Khó ai hình dung rằng hơn một thế kỷ trước, đây từng là khu phố đèn đỏ nổi tiếng nhất Alaska, nơi lui tới của những người đào vàng, ngư dân và thủy thủ sau nhiều tháng lênh đênh trên biển. Ngày nay, Creek Street đã thay đổi hoàn toàn. Những căn nhà cũ trở thành phòng tranh, cửa hàng lưu niệm, quán cà phê và cửa hiệu bán đồ thủ công mỹ nghệ, lúc nào cũng đông khách du lịch.

Trạm đợi xe Free downtown Shuttle nhảy lên nhảy xuống và tuyến đường xe. Hình: TVTS

Ngay phía sau Creek Street là Married Man’s Trail, con đường lát gỗ nhỏ men theo sườn đồi. Theo câu chuyện vui của người địa phương, đây từng là lối đi bí mật để những người đàn ông đã có gia đình đến khu phố đèn đỏ mà tránh ánh mắt của hàng xóm. Hôm nay, con đường lại là nơi lý tưởng để ngắm dòng suối trong vắt và, nếu đúng mùa, những đàn cá hồi đang bơi ngược dòng vượt thác để trở về nơi chúng sinh ra.

Ketchikan còn được xem là thủ phủ của nghệ thuật điêu khắc cột totem. Những chiếc cột gỗ cao hàng mét, chạm khắc hình chim đại bàng, quạ, gấu, cá voi hay các nhân vật huyền thoại không phải là đối tượng thờ cúng như nhiều người vẫn tưởng. Đó là những “trang sử bằng gỗ” ghi lại lịch sử gia tộc, truyền thuyết, chiến công và bản sắc văn hóa của các bộ tộc bản địa Tlingit, Haida và Tsimshian đã sinh sống ở vùng đất này từ hàng ngàn năm trước.

Lối vào Totem Heritage Center tại Ketchikan nơi được xem là thủ phủ của nghệ thuật điêu khắc cột totem. Hình: TVTS

Nếu có thêm thời gian, nhiều du khách ghé Totem Heritage Center hoặc Southeast Alaska Discovery Center để hiểu rõ hơn về lịch sử hình thành Alaska, đời sống của cư dân bản địa cũng như sự phát triển của nghề đánh bắt cá hồi, ngành lâm nghiệp và du lịch.

Khác với Skagway hay Juneau, Ketchikan không có những con đường đông đúc hay các khu thương mại sầm uất. Điều hấp dẫn nhất ở đây chính là nhịp sống chậm rãi. Những bến cảng đầy tàu đánh cá, những cửa hàng nhỏ bán cá hồi hun khói, thịt tuần lộc khô hay đồ mỹ nghệ của người bản địa… tất cả tạo nên một bầu không khí rất đặc trưng của miền viễn Bắc nước Mỹ.

Một điều thú vị là Ketchikan cũng được biết đến như một trong những thành phố có lượng mưa nhiều nhất nước Mỹ. Mưa gần như quanh năm đã nuôi dưỡng những cánh rừng mưa ôn đới xanh ngắt bao quanh thành phố. Có lẽ vì vậy mà người dân nơi đây xem chiếc áo mưa nhẹ quan trọng không kém chiếc máy ảnh mỗi khi ra đường.

Trung tâm thành phố Ketchikan với những cửa hàng bán đồ lưu niệm nghệ thuật totem. Hình: TVTS

Đầu giờ chiều, tiếng còi dài của con tàu vang lên báo hiệu giờ khởi hành. Hành khách lần lượt trở lại tàu. Những sợi dây neo được tháo khỏi cầu cảng, Emerald Princess từ từ rời Ketchikan, bỏ lại phía sau những dãy núi phủ đầy rừng thông.

Alaska dần khuất sau màn sương mỏng.

Con tàu hướng về phía nam, băng qua vùng biển Inside Passage nổi tiếng. Trong đêm, tàu lần lượt đi qua eo biển Johnstone Strait rồi Queen Charlotte Sound, tuyến hàng hải được che chắn bởi hàng trăm hòn đảo lớn nhỏ nên mặt biển khá yên tĩnh. Đây cũng là lý do các hãng du thuyền lớn luôn chọn tuyến đường này thay vì đi thẳng ra Thái Bình Dương đầy sóng gió.

Một số thành viên của thủy thủ đoàn (bên trái) rời vị trí làm việc, tập trung tại khu vực đại sảnh trung tâm. Họ bắt tay, chụp hình lưu niệm, trò chuyện và cảm ơn hành khách. Hình: TVTS

Ngày cuối cùng trên tàu trôi qua nhẹ nhàng và thư thái hơn hẳn những ngày trước. Không còn các chuyến xe thăm quan hay những cuộc hẹn phải lên bờ đúng giờ, hành khách có thể thong thả dùng bữa sáng, ngồi đọc sách ngoài boong tàu, thưởng thức ly cà phê trong tiếng nhạc du dương hay đơn giản chỉ đứng lặng ngắm từng hòn đảo xanh trôi qua trước mắt.

Không khí trên tàu cũng có phần khác lạ. Nhiều người tìm cách mua những món quà lưu niệm cuối cùng, hoàn tất việc thanh toán tài khoản, chuẩn bị hành lý để sáng hôm sau rời tàu. Các nhân viên phục vụ bắt đầu phát thẻ gắn vào hành lý cho từng hành khách và không quên chúc mọi người có chuyến trở về bình an.

Giường và bàn làm việc của một phòng bên trong (inside cabin)  du thuyền. Hình: TVTS

Buổi tối cuối cùng luôn để lại nhiều cảm xúc. Thực đơn tại các nhà hàng chính được in với dòng chữ “Farewell Dinner” như một lời chia tay chính thức của Princess Cruises dành cho hành khách. Bữa ăn vẫn được phục vụ chu đáo như mọi ngày nhưng dường như ai cũng ăn chậm hơn, trò chuyện nhiều hơn, bởi tất cả đều biết chuyến hải trình sắp kết thúc.

Sau bữa tối, nhiều thành viên của thủy thủ đoàn rời vị trí làm việc, tập trung tại khu vực đại sảnh trung tâm. Họ bắt tay, chụp hình lưu niệm, trò chuyện và cảm ơn hành khách đã lựa chọn đồng hành cùng con tàu trong suốt một tuần qua. Nhiều người đến từ Philippines, Indonesia, Ấn Độ, Ukraine, Anh, Ý hay Nam Mỹ. Họ xa gia đình nhiều tháng trời để phục vụ trên những chuyến hải trình nối tiếp nhau khắp thế giới. Những nụ cười thân thiện và những cái ôm tạm biệt khiến khoảng cách giữa nhân viên và du khách dường như không còn nữa.

Tác giả Kể Chuyện Đường Xa Nguyễn Hồng-Anh ở hành lang mạn du thuyền khi tàu rời Ketchikan. Hình: TVTS

Sáng sớm hôm sau, khi ra hành lang hay lên bong tàu, Vancouver đã hiện ra trước mắt. Sau một đêm và gần trọn một ngày lênh đênh trên biển, Emerald Princess lặng lẽ cập bến đúng giờ. Những cần cẩu của cảng Vancouver, những tòa nhà cao tầng phía xa và dãy Coast Mountains quen thuộc báo hiệu chuyến du ngoạn Alaska kéo dài bảy ngày đã chính thức khép lại.

Bảy ngày không phải là khoảng thời gian dài, nhưng đủ để mỗi người mang về những ký ức khó quên: những dòng sông băng xanh biếc của Glacier Bay, thủ phủ Juneau bình yên, thị trấn Skagway đậm dấu ấn cơn sốt vàng, thành phố Ketchikan với những cột totem và đàn cá hồi, cùng những ngày thanh bình lênh đênh giữa Inside Passage.

Bữa ăn tối cuối cùng với menu ghi “Farewell Dinner” của Princess. Hình: TVTS

Đối với nhiều người, Alaska không chỉ là một điểm đến. Đó là nơi thiên nhiên vẫn còn giữ được vẻ nguyên sơ hiếm có, nơi con người học cách sống hài hòa với núi rừng, biển cả và băng tuyết. Và khi con tàu cập bến Vancouver, kết thúc chuyến đi, điều còn đọng lại không chỉ là hàng trăm bức ảnh lưu niệm, mà còn là cảm giác vừa khép lại một hành trình đáng nhớ trong đời.

Hẹn bạn đọc kỳ tới.

Nguyễn Hồng-Anh, Melbourne 21/7/2026